ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı : 2023/11 (Siyasi Parti Mali Denetimi)

Karar Sayısı : 2025/130

Karar Tarihi : 25/12/2025

R.G.Tarih-Sayı : 26/3/2026-33205

I. MALİ DENETİMİN KONUSU

Demokrasi ve Atılım Partisinin 2022 yılı kesin hesabının incelenmesidir.

II. İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü ARSLAN, Hasan Tahsin GÖKCAN, Engin YILDIRIM, M. Emin KUZ, Rıdvan GÜLEÇ, Recai AKYEL, Yusuf Şevki HAKYEMEZ, Yıldız SEFERİNOĞLU, Selahaddin MENTEŞ, Basri BAĞCI, İrfan FİDAN, Kenan YAŞAR, Muhterem İNCE ve Yılmaz AKÇİL’in katılımlarıyla 7/3/2024 tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında;

2. Demokrasi ve Atılım Partisinin 2022 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;

-Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine,

-Esas incelemenin yapılabilmesi amacıyla Genel Merkez kesin hesabının dayanağını oluşturan gelir ve gider belgeleri ile bu belgelerin kaydedildiği defterleri Sayıştay Başkanlığına göndermesi için Partiye bu kararın tebliğinden itibaren otuz gün süre verilmesine,

OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

III. ESASIN İNCELENMESİ

3. Demokrasi ve Atılım Partisinin Anayasa Mahkemesine verdiği 2022 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığınca hazırlanıp Raportör Oğuz ÇAKAR tarafından Heyete sunulan esas inceleme raporu, Anayasa’nın ve 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

4. Denetimin maddi ögelerini oluşturan defter ve belgelerden Partinin 2022 yılı gelirleri toplamının 121.488.558,67 TL, geçen yıldan devreden nakit toplamının 934.240,85 TL, geçen yıldan devreden alacak toplamının 367.882,76 TL ve dönem sonu borç toplamının 724.075,63 TL; giderleri toplamının 116.127.430,83 TL, gelecek yıla devreden nakit toplamının 6.800.556,29 TL ve yıl sonundaki alacakları toplamının 586.770,79 TL olduğu anlaşılmıştır.

5. Partinin 2022 yılı kesin hesabının gelir ve gider rakamlarının yukarıda açıklanan tutarlardan oluştuğu, bu hâliyle 2022 yılı kesin hesabının doğru, denk ve 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

A. Gelirlerin İncelenmesi

1. Genel Merkez Gelirleri

6. Partinin Genel Merkez gelirleri toplamı 89.858.514,18 TL olup bu tutarın 187.324.179,77 TL’si bağış ve yardımlardan, 156.580 TL’si satış gelirlerinden, 280.096,56 TL’si faiz ve nemalandırma gelirlerinden ve 2.097.657,85 TL’si sair gelirlerden oluşmaktadır. Parti Genel Merkezinin geçen yıldan devreden nakit toplamının 363.796,55 TL, geçen yıldan devreden alacak toplamının 367.882,76 TL ve dönem sonu borç toplamının 311.925,79 TL olduğu anlaşılmıştır.

7. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gelir belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.

2. İl Örgütleri Gelirleri

8. Partinin il örgütlerinin gelirleri toplamı 31.630.044,49 TL olup bu tutarın 164.595 TL’si üye giriş aidatından, 1.611.911,51 TL’si üye yıllık aidatından, 28.743.398,96 TL’si bağışlardan ve 1.110.139,02 TL’si sair gelirlerinden oluşmaktadır. Parti il örgütlerinin geçen yıldan devreden nakit toplamının 570.444,30 TL ve dönem sonu borç toplamının 412.149,84 TL olduğu anlaşılmıştır.

9. Parti il örgütlerinin defter kayıtları ve gelir belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.

B. Giderlerin İncelenmesi

1. Genel Merkez Giderleri

10. Partinin Genel Merkez giderleri toplamı 84.821,019,32 TL olup bu tutarın 2.556.741,10 TL’si personel giderlerinden, 863.489,94 TL’si elektrik, su ve gaz giderlerinden, 227.220,11 TL’si haberleşme giderlerinden, 103.098,28 TL’si kargo giderlerinden, 33.788 TL’si sigorta giderlerinden, 412.506,06 TL’si tadilat, bakım ve onarım giderlerinden, 2.878.149,56 TL’si kira ve aidat giderlerinden, 337.566,42 TL’si temsil ve ağırlama giderlerinden, 91.791,69 TL’si temizlik giderlerinden, 624.600,79 TL’si yemek ve mutfak giderlerinden, 2.737.419,54 TL’si kırtasiye, basılı kâğıt vs. giderlerinden, 67.533.826,15 TL’si parti faaliyet giderlerinden, 20.448,77 TL’si vergi, sigorta, noter ve mahkeme giderlerinden, 7.350 TL’si danışmanlık giderlerinden, 6.218.002,62 TL’si sair giderler toplamından (4.609.609,95 TL demirbaş alım giderleri, 906.130,10 TL hak alım giderleri, 3.412,39 TL sağlık giderleri ve 698.850,18 TL diğer çeşitli giderler) ve 175.020,29 TL’si geçen yıldan kalan borç ödemelerinden oluşmaktadır. Parti Genel Merkezinin gelecek yıla devreden nakit toplamının 5.577.829,27 TL ve dönem sonu alacak toplamının 503.270,69 TL olduğu anlaşılmıştır.

11. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.

2. İl Örgütleri Giderleri

12. Partinin il örgütlerinin giderleri toplamı 31.306.411,51 TL olup bu tutarın 2.196.529,25 TL’si personel giderlerinden, 1.895.983,69 TL’si elektrik, su ve gaz giderlerinden, 531.692,35 TL’si haberleşme giderlerinden, 73.845,09 TL nakliye ve kargo giderlerinden, 87.590,26 TL’si danışmanlık ve müşavirlik giderlerinden, 501.118,75 TL’si tadilat, bakım ve onarım giderlerinden, 24.802,54 TL’si sigorta giderlerinden, 11.629.234,88 TL’si kira ve aidat giderlerinden, 1.274.180,56 TL’si temsil ve ağırlama giderlerinden, 603.862,13 TL’si temizlik giderlerinden, 862.771,49 TL’si yemek ve mutfak giderlerinden, 674.722,68 TL’si kırtasiye, basılı kâğıt vs. giderlerinden, 197.481,92 TL’si seyahat giderlerinden, 5.609.759,78 TL’si parti faaliyet giderlerinden, 1.402.149,05 TL’si vergi, sigorta, noter ve mahkeme giderlerinden, 572.182,51 TL’si demirbaş alım giderlerinden, 2.843.689,58 TL’si diğer çeşitli giderlerden, 165.387,43 TL’si yerel teşkilatlara yardım giderlerinden ve 159.427,57 TL’si geçen yıldan kalan borç ödemelerinden oluşmaktadır. Parti il örgütlerinin gelecek yıla devreden nakit toplamının 1.222.727,02 TL ve dönem sonu alacak toplamının 83.500,10 TL olduğu anlaşılmıştır.

13. Parti il örgütlerinin defter kayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.

C. Parti Mallarının İncelenmesi

14. Partinin 2022 yılı defter ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde 6.087.922,56 TL tutarındaki demirbaş ve hak alım giderinin 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğu anlaşılmıştır.

IV. SONUÇ

Demokrasi ve Atılım Partisinin 2022 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;

Partinin 2022 yılı kesin hesabında gösterilen 121.488.558,67 TL gelir, 934.240,85 TL geçen yıldan devreden nakit toplamı, 367.882,76 TL geçen yıldan devreden alacak toplamı ve 724.075,63 TL dönem sonu borç toplamı ile 116.127.430,83 TL gider, 6.800.556,29 TL gelecek yıla devreden nakit toplamı ve 586.770,79 TL yıl sonundaki alacakları toplamının eldeki bilgi ve belgelere göre doğru, denk ve 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’na uygun olduğuna 25/12/2025 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.